Pagbiya sa Kahilom

Poetry by | March 17, 2025

Gitabyog sa mahuyang nga hangin
Ang nag-inusarang layang dahon sa Talisay,
Nanamilit sa iyang ulahing sayaw.
Nahiplos ang pungango
Sa sangang iyang gitapotan
Ug mipahiluna paingon sa
Malinawong lim-aw nga tubig
Diha sa tiilan sa baybayon.
Way kisaw.
Way pisik.
Ug sa hilom
Mihigda ang layang dahon—
Mipauraray sa tabyog sa musika
Sa gagmayng sulog sa baybayon.
Pila ka gutlo, nasiak ang ginikanang
Sanga sa kahoy.
Nahagbong kini paingon sa layang dahon—
Malinawong naunlod sa hilom nga tubig
Ug wala ko na kini mahikaplagi pag-usab.

Si Shaira S. Camsa usa magtutudlo nga gikan sa Davao Oriental State University-San Isidro Campus. Nahimo siyang fellow sa balak sa Ateneo de Davao University Summer Writers Workshop 2024.

Ang Pamimingwit nina Liloy at Danoy

Fiction by | March 17, 2025

“Isa…dalawa…tatlo. Tatlong tilapya na ang nabingwit ni Liloy sa ilog. Yohooo, may makakain na kami!” bulalas niya.

Samantala, wala pang nahuhuli si Danoy, ang kaibigan ni Liloy. Tahimik lamang siya. Nakasandal siya sa isang malaking bato. Tinitingnan niya ang isang tilapya sa ilog. Lalapit-lapit ito sa pain ng kaniyang pamingwit na kawayan.

“Pag nakalimang isda na ako, baka mauna na ako ‘yo, Noy, ha. Baka nagugutom na sila sa bahay,” sabi ni Liloy.

Tumango lamang si Danoy. Nakaramdam siya ng inggit. Sa isip niya, “Buti pa sina Liloy, may makakain na, kami, wala pa.”

Ilang sandali pa, gumalaw-galaw ang pamingwit niya.

“Salamat, salamat, may makakain na kami!” sigaw niya.
Continue reading Ang Pamimingwit nina Liloy at Danoy

Home

Poetry by | March 17, 2025

Flipping empty pages,
letters yet to be inked
and lines yet to be formed.
Fingertips feeling every surface
on each page, every corner,
searching for familiar spaces
of home to return to,
and maybe to conjure
thoughts she refused to share,
trapping the mind, a loop of angry why’s.
Flipping the same pages,
quiet and still, eyes glare out the window,
but the mind travels through ghosted places
of exchanged I love you’s, I miss you’s.
What page were she in?
What page was I then?
The mind rummages through signs,
since when were we not on the same page?
The eyes cannot cry, but the heart throbs
for the self, to exhale, “Let go.”
Flipping pages void of ink,
thirsty for the essence of home,
the hand dances as it carves away
a facade of anger and frustration
into unsaid words the heart wishes
be inscribed onto the vast pages of the Universe
and so I said “Alyssa,” my pen trembling
as it bleeds your name, mingled with droplets
of little worlds, of yesterday’s once shared,
now being set free, the mind and heart finding a home

on this quenched page
I wrote, “Make sure to eat.”

Andrey Jane P. Caridad is a graduate of Bachelor of Arts in English (major in Creative Writing) from the University of the Philippines Mindanao in the year 2018 with a latin honor of cum laude. She currently resides in the Minahasa Utara region of North Sulawesi, Indonesia. She teaches English in the elementary section of Manado Independent School.

Pagkapot sa Kasanag

Poetry by | March 17, 2025

Dulom na ang palibot,
Ang mga mata wala sang pahuway,
Ang mga tiil gasaot,
Ang mga kamot gakapkap.
Kasanag,
Diin ka?

Hindi maka-uswag,
Nagahibi ang mga mata,
Nadulaan sang balatyagon ang tiil,
Gitago sa likod ang kamot.
Kasanag,
Ikaw nalang ang paglaum

Diin ang pakadtuan?
Sa pangalipay na wala katapusan.
Diin ang dalan?
Hindi ko bal-an.
Yara ako sa kadulom,
Patuloy gatindog sa kawalan.

Ang akon lawas gusto na magsuko,
Sa kadulom, gaandam na magpalamoy.
Pero nagsanag akon panan-aw,
Ang akon mga tiil ginahagad,
May nagkapot sa akon kamot,
“Tara,” hambal niya sa akon.

Makauswag na,
Luha kay ginpahid,
Tiil nakabuhi,
Sa kamot, may naggabay.
Kasanag,
Nag-abot ka.

Sanag na ang palibot,
Nakita sila sang akon mga mata,
Akon mga tiil gadungan saila pagdalagan,
Habang ang mga kamot nakapalupot,
Kasanag, nag-abot ka na gid,
Halin sa mga nagakapot sa akon kamot.

Cyrene Grace B. Ledesma is currently a grade 12 HUMSS student from Notre Dame of Marbel University – Integrated Basic Education. She is 17 years old living in the City of Koronadal, South Cotabato. She is the current associate editor in Filipino of the student publication named Himbon Marista.

Ang Damuhan nga Gatubo sing Mataas

Poetry by | March 17, 2025

Nagbugha ako sang hangin halin sa akon baba
nga puno sang pagdadalawang-isip.

Sa idalom sang mahipos nga langit,
May isa ka butang nga sing ngalan.

Ang hilamon sa gilid nagatubo sing mataas,
Wala ginaatiman,
Wala mapadaku.

Isa ka tumpuk sang uga nga dahon,
Ginbilin nga wala maatiman.

Bisan nagamata ang adlaw,
Bisan pa ang mga pispis nagakanta kag nagasayaw,
Wala gihapon sang ngalan ang mga butang
Bangod ang tanan wala maatiman.

Moncheska D. Delfin is a graduating 12th grade student of Notre Dame of Marbel University- Integrated Basic Education Department. She is currently 17 years old, and residing in the City of Koronadal, South Cotabato. This poem was published in zine titled “Pagtindug, Pagtingog” along with other poems written by the HUMSS strand students in St. Joseph of NDMU.

Pagpauli sa Nahabilin

Poetry by | March 17, 2025

Ang karumata nag-agi, nag-uyog
subay sa hinay nga lakang sa kabaw.
Nagbukhad ang abog sa dalan ug mipilit sa iyang panit,
sama sa mga mata nga nagtan-aw sa iyang paglabay.

Nakaagi na siya dinhi kaniadto—
nagtiniil, nag-agik-ik,
samtang nanapot ang katam-is
sa mangga sa iyang ngabil.

Karon, ang mga hulagway sa kagahapon
nagdagan kilid sa iyang panan-aw—
usa ka bata nga midagan taliwala sa mga balay,
usa ka inahan nga nag-uyog sa hinablong banig,
usa ka mag-uuma nga nagpayukbo sa humayan,
nagkupot sa yutang dugay nang gitikasan.

Miliko ang karumata, mihuot ang dalan,
ug didto sa daplin sa kaumahan,
nagbarog nga nag-inusara—ang payag.

Ang dingding nipis na,
sama sa uga nga mga bukog.
Ang atop nagduko sa kabug-at sa katuigan,
ug ang salug sa balkonahe
nagagung-ong sa iyang mga tikang.

Gipaduot niya ang kamot sa pultahan,
nagpaabut sa baho sa yuta,
sa mga lagutmon sa sako,
sa kahoy nga bag-ong binugha.

Apan walay baho nga mitagbo kaniya.
Wala nay sulod ang sako.
Gamay na lang ang binugha.
Alimuot ang nahibilin—
ang payag nagsugod na og kadugta.

Si John Carlo Patriana Beronio usa ka magbabalak gikan sa Cagayan de Oro City.

Luyo Niining Dulom

Poetry by | March 17, 2025

Napapas na ang panganod
Sa haguros niining kagahapon
Ang nahiagoman hinayng naanod
Dihay bidlisiw mituwaw sa ambon

Tumbi sa gutlo ang patayng dahon
Pasagdi kining nalayang pandong lagnason
Daw nakigharong sa panahon
Daw nakigharong sa kagahapon

Ayaw limasi ang balon
Pasagdi kining motin-aw
Ayaw kini pugsa sa pagkawos
Kay molubog ang iyang tinubdan

Hunongi ang patayng batang
Diha sa mihubas nga sapa
Kon diin man siya dad-on sa panahon
Way nasayod sa iyang paingnan

Duna bay kahulogan niiing pag-inusara?
Diha sa kamingaw sa kinabuhi—
Luyo niining madulom nga nahiagom
Mosanag ang Adlaw sa paglaom

Si Jean C. Cano usa ka yanong lumulopyo gikan sa probinsya sa Davao Oriental.

Ang Sayaw sa Gahum

Poetry by | March 17, 2025

Sa arkipelago sa adlaw ug dagat,
Kung diin ang mga tawo nagdamgo nga mahimong gawasnon,
Usa ka sayaw sa gahum, daan apan bag-o,
Nagdula sa mga hawanan nga adunay bulawan nga bulok.

Ang mga saad nagdan-ag sama sa kahayag sa kabuntagon,
Apan mawala sa mga anino sa kagabhion.
Ang mga kabus gigutom gihapon, ang mga adunahan nakakuha gihapon,
Samtang nagtuyok pag-usab ang siklo sa kasaysayan.

Mga hari nga walay mga purongpurong, sila milingkod sa ilang lingkoranan,
Hugaw ang kamot pero matam-is ang pahiyom.
Ang mga boto gipalit sa mga sensilyo ug mga bakak,
Samtang ang kamatuoran sa kahilum hinayhinay nga namatay.

Ang paglaum nagpabilin gihapon, lig-on ug hayag,
Sa matag tingog nga mangahas sa pagpakig-away.
Kay bisan tuod ang dula daw ngitngit ug taas,
Ang kabubut-on sa katawhan mabangis ug kusgan.

Usa ka adlaw ang hangin mobalhin pag-usab,
Ug ang hustisya mibangon uban ang asul nga kalangitan.
Kay dinhi niining yutaa, maisugon, tinuod,
Ang gahum iya gihapon kanimo.

Imelda A. Leal is a dedicated faculty member of Davao Oriental State University with 14 years of teaching experience. Passionate about education, she strives to inspire and guide her students toward academic excellence. Outside the classroom, she enjoys singing and vlogging, sharing her love for music and storytelling with a wider audience.